|
PIUS PP. XII
EPISTULA AD EM.UM P.D. STEPHANUM
S.R.E. PRESB. CARDINALEM WYSZYNSKI, ARCHIEPISCOPUM GNESNENSEM ET VARSAVIENSEM
ATQUE AD EXC.MOS PP. DD. POLONIAE ARCHIEPISCOPOS, EPISCOPOSLOCORUMQUE
ORDINARIOS: SEPTIMO VERTENTE SAECULO A CANONIZATIONE SANCTI STANISLAI M.,
EPISCOPI CRACOVIENSIS.*
DILECTE FILI NOSTER AC VENERABILES FRATRES SALUTEM ET
APOSTOLICAM BENEDICTIONEM
In Poloniae annalibus, qui rebus insigniter gestis clarescunt,
numquam defutura sculptum memoria nomen est S. Stanislai, incliti patriae
vestrae Praestitis. Cuius in Sanctorum album a Decessore Nostro Innocentio IV
relati cum septimum mox abiturum sit saeculum, recordatione dignum eventum vos,
dilecte Fili Noster et Venerabiles Fratres, unanimo ducti consilio cum utriusque
militiae clero et fidelibus curae vestrae commissis haud impari voluistis
celebritatis obsequio recolere.
Nosmet, quibus filiorum studio solliciti proxime hoc
renuntiastis, cum in urbem Cracoviam huius rei gratia convenistis et per
telegraphicum nuntium gratulationes et vota Nostra statim significata
excepistis, sacris denuo habendis sollemnibus nunc paternae laetitiae sertum
hasce per Litteras Nostras quodam modo imponimus, sanctissimum virum Stanislaum
meritae laudis praeconio efferentes et novo vos impellentes hortatu, ut,
quemadmodum et agitis, eius patrocinio fulciamini et ab eius fortitudine exempla
sumatis.
Illustre huius sancti Praesulis nomen fulgidissima luce
Polonicae Ecclesiae fastos collustrat, quandoquidem illius opera primaeva
christianae religionis aetas in natione vestra martyrii gloria consecrata fuit.
Populo vestro adhuc deerat Pastor qui vitam pro ovibus profundens, ob fidei
christianorumque morum tutelam, istic consita Evangelii germina magis magisque
suo cruore fecundaret.
Hoc praestitit Cracoviensis Episcopus, qui divina providentia
excitatus, christianae fortitudinis extitit specimen luculentissimum. Pietate in
Deum effusaque in proximum caritate conspicuus, S. Stanislaus nihil suavius
habuit quam omnem curam in gregem sibi concreditum impendere, ac nihil magis
studuit quam ad extremum usque suae vitae tempus perfectissime in se divini
Pastoris imaginem referre. Ut autem publici privatique mores evangelicis
praeceptis apprime conformarentur, ipse nulli pepercit labori nullisque
deterritus fuit difficultatibus, ne tunc quidem cum, perditis Boleslai regis
palam denuntiatis moribus, ipsius in se furorem excitavit. Impius tyrannus
Praesulem insectationibus, dirisque cruciatibus vexare potuit, invictum illius
animum tamen flectere non potuit; qui quidem, suis ovibus intrepidae constantiae
exemplum praebens, potius quam suae conscientiae officio deesset, libentissime
vitae suae iacturam fecit eamque martyrii palma coronavit.
Quanto autem amore quantaque reverentia eximium hunc Episcopum
maiores vestri prosequerentur, manifesto ostendit subita christiani populi
indignatio ob tam diram necem in suum Pastorem illatam, acerbusque animorum
dolor, qui adeo exarsit, ut impii facinoris auctor — prouti memoriae traditum
est — regnum relinquere perpetuumque in exilium coactus fuerit proficisci. Quem
quidem amorem atque admirationem erga hunc fortissimum Christi athletam, nedum
elabentibus saeculis remiserit, in praesens apud vos cernimus, non sine animi
Nostri delectatione suavique spe, novo quodam ardore effervescere.
Habent enim acerbitates, in quibus nunc temporis versamini,
similitudinem cum immiti aetate, qua illius Martyris praegrandis constantia
enituit. Iterum, proh dolor, piae ac semper fideli Poloniae calamitatum nox
incubuit: at, late obductis tenebris, rutilantia veluti sidera vestrae refulgent
virtutes, quas toto terrarum orbe diffusa iamdudum Ecclesia Dei suspicit.
Admiramur Nos, scriptis venerabunda recensebit posteritas id, cui unus Deus,
virium dator et spectator certaminum, pro meritis praemia attribuet. Quot istic
nunc quoque catholicae fidei inviolatae servandae causa, bona profuderunt et
vitam! Quot episcopi et sacerdotes et religiosi sodales, quia interriti tutores
fuerunt iustitiae, in publicae custodiae locis detenti sunt; quot sacri ministri
et cuiuslibet coetus et aetatis fideles in vincla coniecti, in gelidas
solitudines detracti, civili iure destituti, poenis multati, contumeliis et
maledictis oppressi, quia Evangelii integri fuerunt cultores.
Sempiterno digni procul dubio sunt honore isti omnes, qui per
asperum callem, indiligentibus et segnibus negatum, S. Stanislai vestigia secuti
palam demonstrarunt in Polonica gente priscam adhuc vigere virtutem eandemque,
cum nefaria ei iubeantur, extrema quoque mala perpeti potius quam cum dedecore
flecti esse paratam. Neve reputaveritis istiusmodi rebus egregie gestis vim
effectumque, serius fortasse magis conspicuum, defecturum esse. Spiritus enim
Dei, qui christianorum heroum pia pectora urit eorumque memorabilia facinora
excitat, horum per cruciatus ad opimam maturitatem spiritalem alere frugem atque
magna actuosae concordiae solet studia provehere: quo quidem feliciter et in
Poloniae quoque finibus evenit, cum S. Stanislaus, sese divinae Hostiae
adiungens, aram sui sanguinis purpura tinxit.
Haud exigua enim sanctorum virorum suboles, Polonorum immortale
decus, ex profuso fortissimi illius Martyris cruore egigni visa est. Satis est
pauca exempla proferre. Floruit sane S. Hyacintus Odrowaz ex Ordine
Praedicatorum, qui per latissimas regiones innumeros sontes ad Christi pedes
veniamque deduxit; eluxerunt beatus Ceslaus, qui Vratislaviam contra impetum et
turbas Mongolorum tutatus est, beatus Sadok eiusque socii duodequinquaginta
dominiciani sodales, cui cum Sandomirii, ab eisdem feris hostibus crudelissime
torquebantur, cycnea voce Dei hominumque Matrem consalutarunt. Virtutum
praestantia imperituram assecuti sunt gloriam beati Praesules Vincentius
Kadlubek et strenuissimus ille Ioanne Prandota, qui ad Stanislaum in Sanctorum
numero rite censendum magnopere nisus est. Neque feminei sexus tacendi sunt
gratissimi et lectissimi flores: S. Hedviges Silesiae dux et Poloniae patrona ;
beatae Kinga, Iolanta, Salomea, Bronislawa, quarum ad imitanda exempla Hedviges
illa Andegavensis Poloniae regina alacri gressus decucurrit, numquam caduca
digna admiratione, qui amorem Dei animorumque salutem quibuslibet antetulit
blanditiis ac patriae vestrae splendet nunc sidus amicum.
Pergratum est etiam id recensere quod sacri Poloniae Pastores ad
honorabiliter consecrandum memoriam beatissimi Stanislai decreverunt in Synodo
Leczycae habita, cum centum condebantur anni, postquam is ad caelum evolavit.
Iustitiae studium, quo ille incaluit, strenue imitati, providas tunc ipsi leges
ideo sanxerunt, ut superbientium oppressorum arcerentur iniuriae ac tenuiorum
civium bona iuraque tecta sarta servarentur. Cum iis statim convenit Casimirus
Iustus princeps; ac primum tunc Polonorum statutum est foedus, quo, protegente
S. Stanislao, vestris in finibus arrogans compescebatur iniquitas. Haud dubie
non minus quam iustitiae S. Stanislaus istic altor fuit pacis. Vixdum perlato in
Poloniam nuntio illum a Romano Pontifice sanctitudinis laurea decoratum fuisse,
turmatim gens vestra Cracoviam eius sacras exuvias veneratura confluxit. Illic
Apostolicus Legatus, Polonorum Antistites, quinque viri principes, innumera
sacerdotum et christifidelium multitudo, omnes religiosam spirantes laetitiam,
omnes concordiae redintegrato vinculo una simul nexi sunt. Tota Polonia, antea
simultatibus dilacerata, quam vix Mongolorum aggressio et impetus unire
valuerunt, ad S. Stanislai lipsana unanimis, sollers, solida consurrexit. Quam
firmissimam animorum coniunctionem retinere prosequimini, ut ardua discrimina,
in quibus versamini, superare possitis; eaque erit etiam in posterum vobis summa
diligentia servanda, ut quae Deus vobis agenda praeparat, actuose perficiatis:
ad magna enim incepta restat emetienda via quam cum vos volentes persequi
prospicimus ex praesenti aegritudine et moestitia haud parcum haurimus solatium.
Precibus praeterea, vitae morumque exemplis sermonibusque ii etiam qui Christi
saepta reliquerunt, advocandi sunt, ut, reditu suo fratrum laetificantes
coronam, in Ecclesia verum colant Deum, a quo abire est tenebris opprimi, . ad
quem accedere splendescere est. « Non est desperandum; orate, praedicate,
diligite; prorsus potens est Dominus. Iam coeperunt cognoscere frontem suam;
multi cognoverunt, multi erubuerunt; aderit Christus, ut cognoscant et caeteri.»
(S. Augustinus, In Ioan. Evang. tract. VI, 24; Migne P.L., 35, col
1456).
Cum noveritis igitur vobis adesse invictam dexteram Christi,
nullo metu pavidi, in proelio Domini perstate; fiducia vestra basalte sit
firmior; caritas vestra etiam in infensos homines nullam ob iniuriam deferveat;
spes vestra etiam cum omnia videantur transversa agi et corruere, lucidior sole,
piae constantiae vestra proposita roboret et ad serena portendenda inconcussam
evehat mentem. Quid timendum? « Scit Sancta Ecclesia in passionibus crescere,
atque inter opprobria honorabilem vitam tenere; scit nec de adversis deiici, nec
de prosperis gloriari; novit contra prospera mentem suam in deiectione sternere,
novit contra adversa animum ad spem superni culminis exaltare » (S. Gregorius
Magnus, Moralia in Iob 1. XX, C. 19, n. 45 ; Migne P.L. 1, 76,
col. 146).
Cogitate cum animis vestris vocatos nos esse ad militiam Dei
vivi ( Tertullianus, Ad Martyres, c. 3; Migne P.L., 1, col. 6241),
ut peccato et morte destructis, veritatis et caritatis, victricia vexilla
coruscent. Quocirca unicuique vestrum hortationem S. Ignatii Antiocheni ad S.
Polycarpum adhibemus: « Sta firmus ut incus percussa » (Ad Polycarpum, III, 1).
Etenim haud erunt magno sine fructu magni a vobis exantlati labores.
Animum Nostrum suavitate quadam perfundi sentimus, cum
percipimus almam Dei Matrem ita a vobis et ab ovibus gregum vestrorum adamari,
ut hac religione et fiducia nulli cedatis, multos facile superetis. Benigna
igitur Virgo e caelo ac propitia Polonos, qui in ipsius fidem confugiunt,
respiciat atque, cum ipsis sit praesidium columen decusque, supplicibus invocata
votis, Patrona validissima, transferat in laetitiam quod istic nunc gignit
timore.
Quo autem sacra saecularia agenda sollemnia uberiorem vobis
spiritalium fructuum copiam proferant, id libenter concedimus, ut sacrorum
Antistites, quo voluerint, die suetis more ac lege Apostolicam Benedictione cum
sacra indulgentia plenaria christifidelibus semel Nostro Nomine et auctoritate
impertiri valeat; itemque, ut Poloni, qui, sive in patria sive extra patriae
fines degentes, aedem quamlibet sacram hoc tantum anno die anniversario S.
Stanislai Martyris in album Sanctorum cooptati visitaverint, sacram plenariam
indulgentiam semel suetis condicionibus acquirant.
Nihil reliquum Nobis est nisi ut vobis, dilecte Fili Noster et
Venerabiles Fratres, ac universis et singulis, istis sacerdotibus, religiosis
sodalibus et christifidelibus, praesertim iuventuti, de qua anxia est vestra et
parentum cura, Apostolicam Benedictionem impertiamus: haec, paternae caritatis
testis, vobis praesentem Dei opem conciliet, deprecante ipso S. Stanislao, qui
dilectam et inclitam patriam vestram quemadmodum glorioso decoravit martyrio,
ita potentissimo patrocinio suo tutari contendat.
Datum Romae, apud Sanctum Petrum, die XVI mensis anno
MCMLIII, Pontificatus Nostri quinto decimo.
PIUS PP. XII
*Discorsi e Radiomessaggi di Sua Santità Pio XII, XV,
Quindicesimo
anno di Pontificato, 2 marzo 1948 - 1° marzo 1949, pp. 649 - 653
Tipografia Poliglotta Vaticana
A.A.S., vol. XXXXV (1953), n. 10,
pp. 498 - 502.
|