|
SACRA CONGREGATIO PRO DOCTRINA FIDEI
OMNIBUS LOCORUM ORDINARIIS
ET MODERATORIBUS GENERALIBUS
RELIGIONUM CLERICALIUM
DE MODO PROCEDENDI IN EXAMINE
ET RESOLUTIONE PETITIONUM
QUAE DISPENSATIONEM
A CAELIBATU RESPICIUNT *
1. Per Litteras ad universos Ecclesiae sacerdotes datas in feria V Hebdomadae
Sanctae anno 1979, Summus Pontifex Ioannes Paulus II sese referens — ut Ipse
aiebat — ad doctrinam a Concilio Vaticano II, deinde a Paulo VI in encyclicis
Litteris Sacerdotalis caelibatus ac postremo a Synodo Episcoporum anno
1971 pertractatam, rursus clara in luce posuit quanta in aestimatione habendus
sit caelibatus sacerdotalis in Ecclesia Latina.
Agitur de re magni momenti — Beatissimus Pater commonet — quae peculiari vinculo
coniungitur cum Evangelii sermone. Exemplum Christi Domini secuta et secundum
apostolicam doctrinam Traditionemque sibi propriam, Ecclesia Latina voluit
etiamque nunc vult ut omnes illi qui Ordinis recipiunt sacramentum, amplectantur
hanc renuntiationem non solum ut signum eschatologicum, sed etiam ut « signum
alicuius libertatis quae vicissim ad ministerium destinatur ».
Animadvertit enim Summus Pontifex: « quilibet Christianus, Ordinis recepturus
sacramentum, officio sese caelibatus obstringit plena quidem cum conscientia ac
libertate, postquam plurium annorum praeparationem absolvit in eamque rem
deliberationem accuratam et precem plurimam contulit. Tunc solum init consilium
vitae in caelibatu ducendae, cum firmiter sibi persuasit Christum sibi donum
illud concedere ad totius Ecclesiae emolumentum aliorumque famulatum...
Perspicuum hinc est consilium sic captum iam obligare non tantum ob aliquam
legem ab Ecclesia latam, sed etiam ex ipsa conscientia officiorum nominatim ab
homine susceptorum. Interest propterea ut stetur datis Christo atque Ecclesiae
promissis ». Tandem christifideles matrimonio vincti iusto iure a sacerdotibus
exspectant — addit Sanctitas Sua — « exemplum bonum ac testimonium fidelitatis
erga vocationem usque ad mortem ».
2. Difficultates tamen, quas praesertim ultimorum annorum decursu sacerdotes
experti sunt, effecerunt ut haud parvus eorum numerus postulaverint
dispensationem ab obligationibus ex ipsorum sacerdotali ordinatione manantibus,
peculiarique modo dispensationem a caelibatu. Ob latam diffusionem huius facti —
quod acerbum intulit vulnus Ecclesiae, hoc modo penitus perculsae in suo ipsius
vitae fonte, quodque iugi dolore afficit Pastores cunctamque christianam
communitatem — Summus Pontifex Ioannes Paulus II inde ab initio supremi Sui
ministerii apostolici in persuasionem pervenit de necessitate investigationis
instruendae circa rerum condicionem inde ortam, eius causas et opportuna remedia
adhibenda.
3. Revera cavendum est, ne tam gravis momenti causa, cuiusmodi est dispensatio a
caelibatu, habeatur tamquam ius, quod Ecclesia agnoscere debeat indiscriminatim
proprium omnium suorum sacerdotum; dum e contra verum ius illud censendum est,
quod sacerdos per sui oblationem contulit Christo cunctoque Populo Dei, qui
propterea ab ipso exspectant observantiam fidelitatis promissae, gravibus non
obstantibus difficultatibus, quae hac in vita illi occurrere possunt. Pariter
cavendum est ne dispensatio a caelibatu labente tempore haberi possit tamquam
effectus quasi automaticus alicuius summarii processus administrativi (cf. Litt.
Summi Pontificis Ioannis Pauli II, Ad universos Ecclesiae Sacerdotes,
adveniente Feria V in Cena Domini, n. 9). Nimis magna bona hic in discrimen
adducuntur: bonum in primis ipsius sacerdotis dispensationem petentis, qui
aestimat hanc esse unicam solutionem proprii problematis exsistentialis, cuius
pondus putat se iam sustinere non posse; deinde bonum generale Ecclesiae, quae
aequo animo ferre non potest pedetemptim dissolvi sacerdotalem compaginem, quae
omnino est necessaria suo muneri adimplendo; denique bonum particulare
Ecclesiarum localium scilicet Episcoporum cum suo Presbyterio, qui studio
moventur servandi, quantum fieri potest, vires apostolicas necessarias, ac simul
etiam omnium cœtuum christifidelium, pro quibus servitium sacerdotii
ministerialis censendum est ius et necessitas. Hinc in considerationem veniunt
multiplices rei aspectus, qui inter se componendi sunt, iustitia et caritate
servatis: nullus eorum neglegi aut multo minus reici potest.
4. Conscius igitur de multis iisdemque implexis huius quaestionis aspectibus,
qui secumferunt tristes personales condiciones, ac simul necessitatem
animadvertens omnia considerandi secundum spiritum Christi, Beatissimus Pater —
Cui plurimi Episcopi una cum notitiis consilia suppeditaverunt — statuit
congruum temporis spatium sumere ut, adiuvantibus suis cooperatoribus, deveniret
ad prudentem eamque firmis rationibus innixam deliberationem, circa
acceptationem, examen et resolutionem petitionum, quae dispensationem a
caelibatu respiciunt. Fructus huius maturae considerationis habenda sunt ea quae
nunc breviter exponuntur. Studiosa cura expendendi omnes aspectus, qui hac in re
proferantur, suggessit atque inspiravit normas, iuxta quas posthac instituendum
erit examen petitionum, quae ad Sedem Apostolicam mittentur. Uti patet, necesse
omnino est, ut huiusmodi normae nullo modo separentur a spiritu pastorali, quo
eaedem animantur.
5. In examine peragendo petitionum, quae ad Sedem Apostolicam mittuntur,
praeter casus sacerdotum qui, sacerdotali vita iamdiu relicta, rerum statum a
quo recedere nequeunt, sanare exoptant, Sacra Congregatio pro Doctrina Fidei
considerandum suscipiet illorum casum qui ordinationem sacerdotalem recipere non
debuerant, quia scilicet vel debitus libertatis vel responsabilitatis respectus
defuit, vel competentes Superiores opportuno tempore non valuerunt modo prudenti
ac satis idoneo iudicare, num candidatus reapse aptus esset ad vitam perpetuo
ducendam in caelibatu Deo dedicato.
Vitanda praeterea est hac in re quaevis levis agendi ratio, quae, cum
sacerdotii significationem, sacram indolem ordinationis et gravitatem
obligationum antea susceptarum imminuat, maximum sane potest detrimentum afferre
et certe tristem admirationem et scandalum apud plurimos christifideles inducere.
Quare dispensationis causa demonstranda erit ope argumentorum numero et
soliditate praestantium. Eadem cura, ut res serio modo procedant et
christifidelium bonum in tuto ponatur, efficiet, ut non admittantur petitiones
illae, quae exhibeantur aliter ac animo humilitate affecto.
6. In arduo absolvendo hoc munere sibi a Romano Pontifice concredito, Sacra
Congregatio pro Doctrina Fidei probe novit se spem collocare posse in plena ac
fidenti cooperatione omnium Ordinariorum, quorum intererit.
Ipsa paratam se praebet ad omnia auxilia, quae iidem optaverint, ministranda.
Item plane confidit in prudenti ab iis praestanda observantia normarum
propositarum, cum bene cognitum habeat eorum pastorale studium, quod attinet ad
gignendas in hoc campo condiciones necessarias ad serviendum Ecclesiae et
sacerdotii bono, nec non ad consulendum spirituali vitae tum presbyterorum tum
christianorum communitatum. Denique hoc Dicasterium scit ipsos oblivisci nullo
modo posse sua spiritualis paternitatis officia erga omnes suos sacerdotes, eos
praesertim qui in gravi animi discrimine versantur, ut iisdem praebeant
firmissimum suum prorsusque necessarium auxilium, ad facilius iucundiusque
tuenda munia sumpta die ordinationis erga Dominum Iesum Christum eiusque Sanctam
Ecclesiam, omnia in Domino experiendo quae vacillantem fratrem possint ad animi
tranquillitatem, ad fiduciam, ad paenitentiam atque ad pristinam resumendam
alacritatem revocare, opem ferentibus, pro casuum diversitate, confratribus,
amicis, consanguineis, medicis ac psychologis (cf. Litt. enc. Sacerdotalis
caelibatus, n. 87 et 91).
7. Hisce Litteris adnectuntur normae de modo procedendi, quas servare oportet in
apparandis documentis spectantibus ad petitionem dispensationis a caelibatu.
Haec dum pro munere nostro communicamus, impensos obsequii nostri sensus
libenter pandimus nosque profitemur in Domino addictissimos.
Romae, ex Aedibus S. C. pro Doctrina Fidei, die 14 m. Octobris a. 1980.
+ Franciscus Card. Šeper,
Praefectus
+ Fr. Hieronymus Hamer, O.P., Archiepiscopus tit. Loriensis,
a Secretis
* AAS 72 (1980), 1132-1135.
|