PODRÓŻ APOSTOLSKA
JEGO ŚWIĄTOBLIWOŚCI PAPIEŻA LEONA XIV
DO URUGWAJU, ARGENTYNY I PERU
6-17 listopada 2026 r.
HOMILIA OJCA ŚWIĘTEGO LEONA XIV
“Base Aérea Las Palmas” (Lima)
Poniedziałek, 16 listopada 2026 r.
___________________________________
Drodzy Bracia i Siostry!
Jezus Zmartwychwstały jest dziś tutaj z nami, zgodnie ze swoją obietnicą: „A oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata” (Mt 28, 20). Obiecał to swoim uczniom, zanim wstąpił do Ojca, a my w tych dniach mogliśmy na nowo doświadczyć Jego obecności. Dziękuję wam za gościnność! Gromadząc się tak licznie i radośnie wokół Papieża, daliście świadectwo, że Pan nieustannie żyje w swoim Kościele i jednoczy go. Niech to świadectwo nadal rozbrzmiewa i przynosi dobre owoce w całym Peru!
W świecie zranionym przez pychę i samowolę Słowo Boże także dzisiaj uczy nas nowego rodzaju mocy. Pan bowiem mówi do nas: „Dana Mi jest wszelka władza w niebie i na ziemi” (Mt 28, 18). Jest to moc miłości ukrzyżowanej! „Idźcie więc i nauczajcie wszystkie narody, udzielając im chrztu w imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego” (Mt 28, 19). Nakaz jedynego i prawdziwego Pana, który usłyszeliśmy w proklamowanej dziś Ewangelii, pomaga nam zrozumieć istotę misji Kościoła: kontynuować dzieło Jezusa Chrystusa Jego mocą, tak odmienną od światowych potęg.
Nakaz misyjny wypełniali pierwsi uczniowie oraz liczni chrześcijanie na przestrzeni dziejów. Dlatego właśnie gromadzimy się dzisiaj na tej celebracji: zostaliśmy ochrzczeni, staliśmy się uczniami Jezusa Chrystusa i dzień po dniu uczymy się zachowywać wszystko, co nam przykazał. Trzysta lat po kanonizacji św. Turybiusza z Mogrovejo, drugiego Arcybiskupa Limy, jako Peruwiańczycy dziękujemy za dar wiary chrześcijańskiej, którą jego apostolskie świadectwo głęboko zakorzeniło w naszym narodzie. „Święci są żywą interpretacją Pisma Świętego. W swym życiu święci przekonali się o prawdzie Ewangelii. Dzięki temu uczą nas poznawać i rozumieć Ewangelię” (Benedykt XVI, Audiencja generalna, 19 sierpnia 2009) [1]. Dlatego możemy rozważać teksty biblijne w świetle doświadczenia św. Turybiusza.
Podobnie jak pierwsi uczniowie nad Jeziorem Galilejskim, otrzymał on od Jezusa szczególne zaproszenie, powołanie, które go zaskoczyło. Choć był człowiekiem świeckim, a jego kariera rozwijała się obiecująco na gruncie prawa, Turybiusz został powołany, aby stać się pasterzem Kościoła. Odtąd, podobnie jak Apostołowie, wyruszył w drogę, podążając za Panem. Przemierzał kraj pieszo, pokonując setki kilometrów, świadomy, że kiedy udawał się na spotkanie z rdzennymi mieszkańcami, szedł za samym Jezusem. Dlatego starał się odkrywać Jego obecność pośród tych wspólnot, ucząc się ich języka i poznając ich wierzenia, a wszystko po to, by rozpoznać ciche działanie Ducha Świętego.
Gdy przybył do Limy, ubogacony doświadczeniami długiej podróży, w swojej posłudze biskupiej wyróżniał się szczególną gorliwością w głoszeniu Słowa. Był przy tym głęboko przekonany, że łagodność jest jedynym sposobem głoszenia „prawdziwej religii”, jak nauczał Bartolomé de Las Casas. W Pierwszym Liście do Koryntian usłyszeliśmy dziś słowa św. Pawła: „Niech więc uważają nas ludzie za sługi Chrystusa i za szafarzy tajemnic Bożych” ( 1 Kor 4, 1). Odnosząc się zaś do własnej posługi, św. Turybiusz zauważył: „Ja również, przebywając w tym mieście, czynię to samo, głosząc im słowo w ich języku, a Hiszpanom i innym, którzy mnie rozumieją, wyjaśniając Ewangelię” [2]. Nalegał, aby kapłani uczyli się języka keczua, i zabiegał o udzielanie święceń rdzennym mieszkańcom oraz Metysom, których wielu duchownych lekceważyło.
Turybiusz pragnął, aby to sami rdzenni mieszkańcy ewangelizowali swoich krewnych, przyjaciół i sąsiadów. Chciał bowiem, aby odejście od wierzeń przodków, na którym tak bardzo mu zależało, dokonywało się z ich własnej, nieprzymuszonej woli. Świadczy o tym jego niestrudzone zaangażowanie w wizytacje duszpasterskie, które podejmował, aby poznawać swoich wiernych, pomagać im i – jeśli zachodziła taka potrzeba – upominać ich, a także nauczać ich Słowa Bożego i udzielać sakramentów. Niestrudzenie udzielał bierzmowania i głosił Ewangelię. Nie przyjmował od nikogo nawet najmniejszego podarunku. Wizytacje te ściągały na niego sprzeciw i oszczerstwa, również ze strony władz; pozwalały mu jednak być i dawać się poznać jako misjonarz, ewangelizator, ojciec i pasterz oraz dawać temu świadectwo, bez żadnej innej troski poza przekazywaniem życia Bożego, ofiarowanego przez Dobrego Pasterza.
„Pan jest moim sędzią” (1 Kor 4, 4) – pisze Apostoł Paweł. I zaraz potem wzywa: „Przeto nie sądźcie przedwcześnie, dopóki nie przyjdzie Pan, który rozjaśni to, co w ciemnościach ukryte, i ujawni zamysły serc” (1 Kor 4, 5). Jego słowa nas również inspirują do wielkiej wolności ducha i postawy cierpliwego słuchania.
Jedynymi, którzy nie mogą czekać, są ubodzy. Dlatego św. Turybiusz, nie wykluczając nikogo i przyjmując wszystkich, szczególną troską otaczał tych, którzy znaleźli się na ostatnim miejscu. Jeden z jego biografów napisał: „Wśród powierzonej mu owczarni najwięcej troski poświęcał rdzennym mieszkańcom. Spotykał się przy tym z wzajemnością. Darzyli go przywiązaniem i miłością, jak gdyby był ojcem każdego z nich” [3]. Niemal wszystko, co mu przysługiwało, rozdawał ubogim lub przeznaczał na zakładanie szpitali dla rdzennej ludności. Ze łzami w oczach mówił do nich: „O ubogi, który mnie wzbogacasz! O nagi, który mnie przyodziewasz! O głodny, który mnie karmisz!”. Po każdej wizytacji duszpasterskiej zabierał ze sobą zbiory spostrzeżeń, doniesień o nadużyciach i skarg dotyczących rdzennej ludności, które kierował do króla, aby położyć kres niesprawiedliwościom.
Drodzy bracia! Na zakończenie mojej podróży apostolskiej również ja pragnę umocnić was w wierze i miłości oraz zapewnić, że zawsze będę nosił was w swoim sercu. Tak, naród peruwiański jest także moim narodem! Gdziekolwiek się znajdujemy, otwierając serce na Boga, możemy żyć tą fundamentalną relacją, która pozwala każdemu człowiekowi odzwierciedlać obraz Boży. W ten sposób, z sercem uzdrowionym i wzniesionym przez łaskę w więzi z Trójcą, będziemy mogli otwierać się na każdego brata i każdą siostrę, uzdrawiając ich, miłując i służąc im z dobrocią Pana.
Swoim przykładem św. Turybiusz zachęca nas do uświęcania naszych relacji w Kościele; jego życie wzywa nas, abyśmy uznawali siebie za żywe członki jednego Ciała. On otworzył on swoje serce na komunię eklezjalną i doświadczał Kościoła jako komunii misyjnej; jest to komunia, która rodzi się z tego, że Kościół jest prawdziwym mieszkaniem Trójcy, i która dlatego docenia różnice, odmienne wrażliwości i sposoby myślenia, zachowując jedność wiary. Jedność ta objawia się i umacnia w Eucharystii, sakramencie jedności, który dla św. Turybiusza stanowił centrum życia. Dzisiaj komunia wyraża się w synodalności, stając się w ten sposób stylem życia eklezjalnego na wszystkich jego poziomach. Św. Turybiusz był jej prekursorem poprzez zwoływane i odbywane synody plenarne oraz diecezjalne, podczas których potrafił słuchać, prowadzić dialog, przyjmować natchnienia Ducha Świętego i praktykować wspólnotowe rozeznawanie, włączając również najuboższych w poszukiwanie prawdy. W ten sposób możemy zrozumieć, dlaczego wskazania wypracowane w XVI w. zachowały swoją moc aż do końca XIX w., kiedy odbył się Synod Plenarny Ameryki Łacińskiej.
Siostry i bracia! Św. Turybiusz z Mogrovejo był budowniczym cywilizacji miłości, przeciwstawiając się budowniczym wieży Babel, których nie brakowało w jego czasach. Współtwórcami tej cywilizacji są również święci mu współcześni, między innymi Róża z Limy, Marcin de Porres i Franciszek Solano. Wpatrując się w ich przykład, odkrywajmy na nowo z wdzięcznością dar bycia Kościołem Jezusa Chrystusa i za każdym razem, gdy sprawujemy Eucharystię, powracajmy do Jego obietnicy: „A oto Ja jestem z wami przez wszystkie dni, aż do skończenia świata” (Mt 28, 20).
Drodzy bracia i siostry: moja podróż dobiega końca, ale czas misji trwa nadal! Pamiętajmy, że na zakończenie każdej Mszy św. jesteśmy posyłani, aby ewangelizować. Dlatego idźcie i głoście prawdziwego Boga! Dawajcie świadectwo temu, co widzieliście i słyszeliście! Niech nikt nie pozostanie bez poznania tej Dobrej Nowiny! Niech za wstawiennictwem Maryi Panny i świętych naszą misję zawsze ożywia wiara w obecność Zmartwychwstałego, który obdarza nas swoim pokojem i wzywa, abyśmy nieśli go wszystkim.
Niech się tak stanie!
_________________________________
[1] BENEDYKT XVI, Św. Jan Eudes: „L’Osservatore Romano”, wyd. polskie, n. 10 (317)/2009, s. 33.
[2] „Parecer que dio su señoría Ilustrísima sobre los indios de san Lázaro, el cual se envió al Consejo Real de Indias” (14 kwietnia 1595): C. García Irigoyen, Santo Toribio, t. I, Lima 1906, s. 97.
[3] V. Rodríguez Valencia, Santo Toribio de Mogrovejo. Organizador y Apóstol de Sur-América, t. II, Madrid 1957, s. 3.
Copyright © Dykasteria ds. Komunikacji - Libreria Editrice Vaticana