W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego.

Pokój z wami!

Eminencjo,

Ekscelencje,

Drodzy Członkowie Międzynarodowej Komisji Teologicznej!

Cieszę się, że mogę spotkać się z wami po raz pierwszy – choć wielu z was jest mi znanych – odkąd Pan Jezus powołał mnie, abym nastąpił po błogosławionym Apostole Piotrze na katedrze Kościoła Rzymu, w posłudze jedności wszystkich Kościołów.

Wasza doroczna sesja plenarna jest dogodną sposobnością, aby podziękować wszystkim wam, a także tym, którzy poprzedzili was w tej służbie. Gremium, do którego należycie, powstało w odpowiedzi na postulaty odnowy, sformułowane przez Sobór Watykański II. Międzynarodowa Komisja Teologiczna, ustanowiona w 1969 r. przez św. Pawła VI, wykonywała swoją pracę „z wielką gorliwością i roztropnością”, jak podkreślił św. Jan Paweł II w 1982 r., nadając jej stałą i ostateczną formę (por. Motu proprio Tredecim anni). Ponawiając to uznanie, dziękuję wam w szczególności za opublikowanie w odpowiednim czasie dokumentu, który ofiarowaliście Kościołowi z okazji 1700. rocznicy pierwszego Soboru Ekumenicznego w Nicei: Jezus Chrystus, Syn Boży, Zbawiciel. Jest to tekst miarodajny, który z pewnością stanie się inspiracją do dalszych badań i do rozwoju dialogu ekumenicznego. Już jutro rozpocznę moją pierwszą podróż apostolską do Turcji i Libanu, podczas której udam się z pielgrzymką do İzniku – starożytnej Nicei, aby upamiętnić tamto historyczne wydarzenie oraz prosić Pana o dar jedności i pokoju dla Jego Kościoła.

Z pełnym zaufaniem do waszego szczodrego zaangażowania pragnę zachęcić was do kontynuowania misji, powierzonej wam przez Stolicę Apostolską. Jak moi czcigodni Poprzednicy z wytrwałością i dalekowzrocznością podążali ścieżką wytyczoną przez Sobór Watykański II, tak i mnie leży na sercu rozeznanie owych res novae, które wyznaczają drogę rodziny ludzkiej i kwestii doktrynalnych, „zwłaszcza tych, które wyrażają nowe poglądy” (Tredecim anni) w życiu Kościoła. Są to rzeczywistości, które pilnie stawiają nam pytania jako Ludowi Bożemu, abyśmy z twórczą wiernością głosili Dobrą Nowinę daną światu „raz na zawsze” (por. Hbr 9, 12) przez Boga, naszego Ojca, za pośrednictwem Pana Jezusa Chrystusa. On jest żywą Ewangelią zbawienia: świadectwo, które składamy Mu w każdej epoce, jest nieustannie odnawiane przez wylanie „bez miary” Ducha Świętego (por. J 3, 34). To właśnie Paraklet oświeca umysły i rozpala nasze serca miłością, aby przemieniać historię zgodnie z pełną miłości wolą Boga. W tej perspektywie Międzynarodowa Komisja Teologiczna ma zadanie oferować pogłębione analizy, hermeneutyki i wskazania dla Dykasterii Nauki Wiary i Kolegium Biskupów, któremu przewodniczę, współpracując dla pogłębienia wspólnego rozumienia zbawczej prawdy objawionej w Chrystusie Jezusie. Zgodnie z posługą właściwą teologom, którzy „na mocy swojego charyzmatu” uczestniczą „w budowaniu Ciała Chrystusa w jedności i w prawdzie” (por. Instr. Donum veritatis; 1 Tm 6, 20; 2 Tm 1, 12-14), wasz wkład może w ten sposób ukierunkowywać misję Kościoła w wierności depozytowi wiary.

W tym duchu zachęcam was, abyście – oprócz niezbędnego rygoru metody teologicznej – czerpali również z trzech szczególnych zasobów.

Mam tu na myśli, po pierwsze, katolickość naszej wiary. Jak zauważył św. Jan Paweł II, „pochodząc z wielu krajów i zachowując ścisłe więzy z kulturami różnych narodów”, członkowie Międzynarodowej Komisji Teologicznej „lepiej znają nowe problemy, będące jakby współczesną formą problemów dawnych i dlatego też mogą lepiej zrozumieć aspiracje i sposób myślenia ludzi współczesnych” (Tredecim anni). W związku z tym pragnę, aby wasze refleksje ubogacały się dzięki różnorodnym doświadczeniom Kościołów lokalnych.

Po drugie, chcę podkreślić znaczenie – dziś jeszcze bardziej oczywiste niż wczoraj – dialogu inter- i transdyscyplinarnego z różnymi dziedzinami wiedzy i kompetencjami. To również wymagające i obiecujące zadanie Międzynarodowej Komisji Teologicznej: promować – zgodnie z życzeniem zawartym w Konstytucji apostolskiej Veritatis gaudium – „umiejscowienie i rozwój wszelkiej wiedzy w obrębie przestrzeni Światła i Życia oferowanej przez Mądrość, która emanuje z Objawienia Boga” (nr 4c). Wasze zaangażowanie w tej dziedzinie jest nie tylko pożyteczne, ale i konieczne, aby autentycznie i skutecznie kroczyć naprzód w ewangelizacji narodów i kultur.

Po trzecie, zachęcam was do naśladowania żarliwej mądrości Doktorów Kościoła, takich jak św. Augustyn, św. Bonawentura, św. Tomasz, św. Teresa z Lisieux, św. John Henry Newman: w ich przypadku studium teologiczne zawsze było związane z modlitwą i doświadczeniem duchowym – warunkami niezbędnymi dla pogłębiania rozumienia Objawienia, którego nie można zredukować do komentarza do formuł wiary. Tylko w życiu zgodnym z Ewangelią realizuje się przylgnięcie do Bożej prawdy, którą wyznajemy, czyniąc wiarygodnym nasze świadectwo i misję Kościoła.

Jak twierdził Papież Franciszek: „kiedy myślę o teologii, przychodzi mi na myśl światło […]. Teologia wykonuje ukrytą i pokorną pracę, aby wydobyć światło Chrystusa i Jego Ewangelii” (Przemówienie do uczestników Międzynarodowego Kongresu poświęconego przyszłości teologii, 9 grudnia 2024). Światło Chrystusa, światło, którym jest sam Chrystus (por. J 8, 12)! Tak, Jezus Chrystus jest światłością świata (por. J 8, 12): jak naucza Sobór Watykański II, On jest „kluczem, centrum i celem całej historii ludzkiej”, dlatego Kościół nieustannie głosi, że wszystkie rzeczy „mają swój ostateczny fundament w Chrystusie, który jest wczoraj i dziś, ten sam także na wieki” (Gaudium et spes, 10). Teologia – jako scientia fidei – ma przede wszystkim zadanie, aby podziwiać, a następnie rozważać i szerzyć wieczne i sprawcze światło Chrystusa pośród zmiennego biegu naszej historii.

Dzisiaj – podkreślał Papież Benedykt XVI – „zbytnia wycinkowość wiedzy, zamykanie się nauk humanistycznych na metafizykę, trudność w dialogu nauk z teologią szkodzą nie tylko rozwojowi wiedzy, ale także rozwojowi narodów, ponieważ w takich przypadkach trudniej jest dostrzec całe dobro człowieka w różnych wymiarach, jakie je charakteryzują” (Enc. Caritas in veritate, 31). Wśród tych wymiarów jest z pewnością rozum, ale także „nasze uczucia, nasza wola i nasze decyzje” (Franciszek, Przemówienie do uczestników Międzynarodowego Kongresu poświęconego przyszłości teologii, 9 grudnia 2024), które wspólnie współtworzą różne kultury. Najdrożsi, tak jak nie ma żadnej zdolności, której wiara by nie oświecała, tak nie ma nauki, którą teologia mogłaby zignorować. Poprzez wszechstronne studium jesteście zatem wezwani do wniesienia swojego cennego wkładu w rozeznanie i rozwiązanie wyzwań, które stają zarówno przed Kościołem, jak i przed całą ludzkością.

Dziękuję zatem za hojne oddanie, z jakim pełnicie tę waszą cenną służbę. Zawierzając was Najświętszej Maryi Pannie – Sedes Sapientiae [Stolicy Mądrości], udzielam wam wszystkim mojego Błogosławieństwa.

Dziękuję.