PRZEMÓWIENIE OJCA ŚWIĘTEGO LEONA XIV
DO CZŁONKÓW KRAJOWEJ KONFEDERACJI „MISERICORDIE D’ITALIA”
Sala Klementyńska
Sobota, 14 lutego 2026 r.
_________________________________
W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego.
Pokój z wami!
Dzień dobry wszystkim i witajcie!
Cieszę się, że mogę spotkać was wszystkich, tak licznie przybyłych z różnych części Włoch. Pozdrawiam Jego Ekscelencję bpa Franca Agostinellego, Korektora generalnego, innych biskupów tu obecnych, dr. Domenica Gianiego, krajowego Przewodniczącego Konfederacji, Korektorów [Asystentów duchowych] oraz przedstawicieli różnych ośrodków we Włoszech i za granicą.
Misericordie [Konfraternie Miłosierdzia] mają wielowiekową historię, zakorzenioną w średniowieczu, która ucieleśnia trzy ważne wymiary życia świeckich chrześcijan: duchowość, miłość bliźniego i wrażliwość na współczesne potrzeby.
Najpierw rozważmy kwestię duchowości. Od samego początku wasza rzeczywistość stowarzyszeniowa czerpała siłę i inspirację przede wszystkim z życia wiary i uczestnictwa w sakramentach jej członków. Tak było, gdy w XIII-wiecznej Florencji, w klimacie wojen i walk wewnętrznych, które targały wspólnotami cywilnymi i kościelnymi, dzięki działaniom wybitnych postaci, takich jak św. Piotr Męczennik i Piero di Luca Borsi, niektórzy wierni świeccy postanowili podążać inną drogą – drogą pobożności i służby. Ich przykład, być może właśnie ze względu na swoją autentyczną prostotę, szybko pociągnął wielu, najpierw na Półwyspie [Apenińskim], a następnie także w innych krajach, aż dotarł do Portugalii, a stamtąd do Ameryk.
Ziarno, z którego wykiełkowało i wyrosło wielkie drzewo, którego jesteście częścią, ma zatem charakter sakramentalny – opiera się na chrzcie – a zatem ma również charakter moralny i ascetyczny. To z kolei stawia przez wami zadanie – aby roślina mogła dalej rosnąć – należy przede wszystkim z wielkim zaangażowaniem pielęgnować chrześcijańską formację członków stowarzyszenia poprzez modlitwę, katechezę, wierność sakramentom – zwłaszcza niedzielnej Mszy św. i spowiedzi – oraz moralną spójność wyborów i stylu życia, zgodnie z wartościami Ewangelii i tradycją stowarzyszeniową, poświadczą w waszych Statutach. Przypomniał o tym członkom waszej Konfederacji św. Jan Paweł II, mówiąc: „Poprzez częste przyjmowanie sakramentów staniecie się radosnymi świadkami Chrystusa i otrzymacie pomoc w naśladowaniu Pana życia, który przez was chce ukazać dzisiejszemu światu, ludziom tego zadziwiającego i niespokojnego czasu, prawdziwe oblicze Boga, «bogatego w miłosierdzie» ( Ef 2, 4)” ( Przemówienie do członków Konfederacji Misericordie d’Italia, 14 czerwca 1986) [1].
W tej optyce znaczące jest wprowadzenie wśród was posługi Custodi di Misericordia [Strażników Miłosierdzia] – świeckich, którzy animują świeckich; podobnie jak nazwa „korektorzy”, którą określa się asystentów duchowych, postrzeganych nie jako przewodników spoza wspólnoty, ale jako „współ-kierujących”, pomocników, osób ułatwiających i towarzyszy wędrówki, których posługa jest pełniona i przyjmowana w atmosferze współodpowiedzialności, poczucia przynależności, komunii, gdzie wszyscy są protagonistami wspólnego wysiłku wzrastania w doskonałości chrześcijańskiej.
Przejdźmy teraz do drugiego wymiaru, jakim jest miłość bliźniego. Wasza historia świadczy o tym, że autentyczne życie w wierze nie może ograniczać się do oderwanego od życia spirytualizmu, ale musi koniecznie przeradzać się we wrażliwość na potrzeby innych i hojną, bezinteresowną służbę. Myślę o wielu waszych braciach i siostrach, którzy osobiście zapłacili, nieraz wysoką cenę, za wierność powierzonemu im zadaniu: im składamy nasze wielkie podziękowanie i zapewniamy o naszej modlitwie.
Tam, gdzie jest potrzeba, obecne są Misericordie – w nadzwyczajnych sytuacjach kryzysowych, na terenach objętych wojną, jak również w tysiącach ukrytych działań codziennej solidarności, „dają świadectwo – jak powiedział Papież Franciszek – Ewangelii miłości pośród chorych, ludzi w podeszłym wieku, niepełnosprawnych, nieletnich, imigrantów i biednych” ( Przemówienie do grup Misericordie i Fratres d’Italia, 14 czerwca 2014) [2]. Poprzez Case del Noi [Domy „My”], Empori solidali [sklepy solidarnościowe], Banchi alimentari [banki żywności], opiekę domową, posługi wysłuchania i towarzyszenia, budujecie z ludźmi relacje oparte na zaufaniu i ścieżki reintegracji społecznej, które wykraczają daleko poza – choćby najbardziej kompetentne – świadczenie usług. Nie ograniczacie się do „działania dla”, ale angażujecie się we „wspólną wędrówkę z”, rozpoznając w innych braci i siostry – każdego z jego godność i historią – których należy spotkać z wdzięcznością za wzajemny dar i z którymi należy wspólnie podążać drogą świętości.
Jest jeszcze jeden rys, nad którym warto się zatrzymać: zwracanie uwagi na współczesne potrzeby, co również jest waszą cechą charakterystyczną. Rzeczywiście, dzięki solidnym podstawom duchowym i wspólnotowym oraz gorliwości w działaniu na rzecz dobra bliźniego, Misericordie od wieków są świadkami zdolności do adaptacji i uwspółcześniania się [wł. aggiornamento] do zmian, pokazując, że działanie „razem” i „z miłości” pomaga również działać w sposób swobodny i kreatywny (por. Franciszek, Przemówienie do członków Caritas Italiana w 50. rocznicę jej powstania, 26 czerwca 2021). Świadczą o tym liczne i różnorodne działania, które podejmowaliście przez setki lat, w zależności od potrzeb bliźnich, a także obecność w tej sali – obok braci i sióstr – również fratres, powołanych niedawno w celu promowania kultury daru poprzez oddawanie krwi, narządów i tkanek; a także Piccola misericordia [„Małego miłosierdzia”], w którym dzieci uczą się od najmłodszych lat życia miłością bliźniego.
Najdrożsi, najdroższe, zachęcam was do kontynuowania waszego zaangażowania jako wspólnoty, w której intensywnie przeżywa się wiarę i praktykuje miłość. Starajcie się wzrastać w duchu oraz służyć z radością i prostotą, z dala od wszelkiej logiki władzy, oddani chwale Boga i dobru tych, których Pan stawia na waszej drodze. Bądźcie zawsze zwiastunami nadziei, miłości i pokoju, jak symbolizuje to Ikona Jubileuszowa, która podczas długiej podróży odwiedziła wiele wspólnot, a teraz została przekazana braciom i siostrom z Ukrainy.
Dziękuję wam za to, co czynicie, pamiętam o was w modlitwie i z serca udzielam wam i waszym rodzinom Błogosławieństwa Apostolskiego. Dziękuję!
_______________________________________________
[1] Jan Paweł II, Nauczanie papieskie, t. IX,1, przygot. do druku: Eugeniusz Weron, Antoni Jaroch, Poznań 2005, s. 908.
[2] Trzeba okazywać serce ubogim, „L’Osservatore Romano”, wyd. polskie, nr 7(363)/2014, s. 20.
Copyright © Dykasteria ds. Komunikacji - Libreria Editrice Vaticana